Si u përpoqën zogistët të ringriheshin jashtë Shqipërisë me statut, kongres, organizatë dhe madje “Ent Kombëtar Zogist”
Pas mbylljes përfundimtare të çdo aktiviteti politik mbretëror brenda Shqipërisë, pjesëtarët e ish-regjimit zogist që mbetën në mërgim – nga Evropa në Amerikë – tentuan të ringrinin një lëvizje të organizuar për ruajtjen e trashëgimisë së Ahmet Zogut dhe krijimin e një alternative politike për të ardhmen.
Një nga dokumentet më përfaqësuese të kësaj përpjekjeje është Statuti i Partisë “Zogu” dhe projekti për “Entin Kombëtar të Zogizmit”, të hartuar në fillim të viteve ’50 ose ’60 nga elementë të organizuar të mërgatës shqiptare.
📜 Një statut i hollësishëm për një strukturë pa shtet
Dokumenti përshkruan një strukturë tërësisht të ndërtuar sipas modelit institucional: me Kongres të Madh, Kryetar të Përgjithshëm, Komisione politike, Këshilla të prefekturave, seksione rinore e ushtarake, dhe organe ndëshkimore për disiplinën e anëtarëve.
Sipas statutit:
“Qëllimi i partisë është bashkimi i të gjithë shqiptarëve besnikë ndaj Mbretit Zog dhe vënia në shërbim të kombit të parimeve nacionaliste e tradicionale.”
🧱 Organizimi: nga prefekturat tek katundet
Struktura u parashikua në disa nivele:
- Qendrore: Kongresi i Madh dhe Kryetari i Përgjithshëm
- Rajonale: Këshillat e prefekturave dhe nënprefekturave
- Lokale: Komitetet e krahinave, katundeve dhe lagjeve
- Tematike: Seksioni i propagandës, rinisë (dielmenisë), ushtarak dhe kolonive jashtë
🇦🇱 Enti Kombëtar i Zogizmit: “shteti në hije”
Dokumenti i bashkëngjitur statutit përshkruan krijimin e një enti të pavarur, me qëllime jo vetëm politike, por propagandistike, kulturore dhe administrative, për të mbajtur të gjallë “frymën zogiste” në diasporë.
Ai do të kishte:
- Seksione për studime historike (për të ripropaganduar veprën e Mbretit Zog)
- Degë për shoqatat e kolonive shqiptare
- Seksione para-ushtarake që kujdeseshin për përgatitje simbolike të “njerëzve të gatshëm”
- Organe për mbledhje fondesh, botime dhe edukim të rinisë me frymë monarkiste.
💰 Si financohej?
Anëtarësia do të ishte me pagesë simbolike, por statuti hapur pranon nevojën për burime të tjera financiare: përkrahje nga personalitete të pasura, bashkëpunime me institucione të huaja, ose ndihma nga qarqet mbretërore europiane.
📌 Një organizim pa terren
Edhe pse dokumenti është i ndërtuar me shumë kujdes formal dhe ndjek një logjikë të saktë organizative, realiteti politik i asaj kohe ishte krejt tjetër: Shqipëria ndodhej në izolim total, dhe çdo ide për rikthimin e monarkisë ishte thuajse e pamundur praktikisht.
Gjithsesi, ky dokument është një dëshmi e gjallë e përpjekjes për të ruajtur një identitet politik në rrethanat më të vështira të mërgimit, ku ideologjia duhej të zëvendësonte çdo mjet praktik.
Zogistët #PartiaZogu #EmigracioniPolitik #MbretiZog #ArkivaShqiptare #HistoriaPolitike #EntiZogist #KongresiZogist #DiasporaShqiptare #DokumentArkivor
